Hãy uống Acid folic trước khi bạn mang thai
DS. Hoàng Thị Vinh (Dịch)
Khoa Dược – BV Từ Dũ
Folic acid là vitamin B cần thiết cho sự tăng trưởng và phát triển bình thường của mọi tế bào trong cơ thể. Nếu phụ nữ trong độ tuổi sinh sản uống 400 microgam acid folic mỗi ngày trước khi mang thai và trong giai đoạn đầu của thai kỳ, nó có thể giúp làm giảm nguy cơ dị tật bẩm sinh trên não và tủy sống được gọi là dị tật ống thần kinh. Ống thần kinh là một phần của đứa trẻ đang phát triển và sẽ trở thành não và tủy sống. Dị tật ống thần kinh có thể xảy ra khi ống thần kinh không đóng hoàn toàn.
Mỗi năm ở Mỹ có khoảng 3,000 thai kỳ bị ảnh hưởng bởi dị tật ống thần kinh. Nếu tất cả phụ nữ dùng 400 microgam acid folic mỗi ngày trước khi mang thai và trong giai đoạn đầu của thai kỳ, có thể làm giảm con số thai kỳ bị ảnh hưởng bởi dị tật ống thần kinh lên đến 70%. Một số nghiên cứu cho thấy acid folic cũng có thể ngăn ngừa dị tật tim ở đứa trẻ và các dị tật bẩm sinh về miệng là hở môi và vòm miệng.
Ai nên uống acid folic?
Mọi phụ nữ đều nên dùng acid folic, ngay cả khi không có ý định có thai
Acid folic giúp ngăn ngừa dị tật ống thần kinh chỉ khi được sử dụng trước khi có thai và trong những tuần đầu tiên của thai kỳ, thường là trước khi một phụ nữ biết mình có thai. Bởi vì gần một nửa phụ nữ mang thai ở Mỹ là ngoài kế hoạch, việc tất cả phụ nữ uống acid folic hàng ngày là rất quan trọng.
Bạn có thể thu nạp acid folic bằng cách nào?
Trước khi có thai, hãy uống một viên đa sinh tố có chứa 400 microgam acid folic mỗi ngày như một phần của việc ăn uống lành mạnh. Phần lớn các sản phẩm đa sinh tố có lượng acid folic như vậy, nhưng để chắc chắn hãy kiểm tra thông tin trên nhãn.
Trong thai kỳ, mỗi ngày uống một viên vitamin cho phụ nữ trước sinh có chứa 600 microgam acid folic. Bác sĩ có thể kê đơn một loại vitamin trước sinh cho bạn. Bạn cũng có thể mua vitamin trước sinh mà không cần đơn của bác sĩ.
Phần lớn phụ nữ không cần nhiều hơn 1000 microgam acid folic mỗi ngày. Nhưng một số phụ nữ, chẳng hạn như những người đã từng có một thai kỳ bị ảnh hưởng bởi dị tật ống thần kinh hoặc phụ nữ bị bênh hồng cầu liềm, có thể cần lượng acid folic nhiều hơn.
Có thể thu nạp acid folic từ thức ăn không ?
Bạn có thể bổ sung acid folic từ một số loại trái cây và rau củ. Acid folic ở dạng tự nhiên trong thức ăn được gọi là folate. Những thức ăn giàu folate gồm có:
• Đậu, như đậu lăng, đậu pinto, đậu đen
• Rau xanh, như rau bina và rau diếp Romaine
• Măng tây
• Bông cải xanh
• Đậu phộng ( Không ăn nếu bạn bị dị ứng đậu phộng)
• Trái cây có múi như cam và bưởi
• Nước cam (loại cô đặc là tốt nhất)
Khó có thể đáp ứng đầy đủ nhu cầu acid folic từ thức ăn. Do đó, ngay cả khi bạn ăn những thực phẩm có chứa acid folic, hãy uống viên đa sinh tố mỗi ngày.
Acid folic còn có lợi ích gì khác?
Folic acid đóng vai trò quan trọng trong việc giúp cho cơ thể sản sinh ra hồng cầu. Hồng cầu rất quan trọng vì chúng mang oxy từ phổi đến khắp các bộ phận của cơ thể. Một số nghiên cứu cho thấy acid folic có thể bảo vệ bạn khỏi các bệnh tim mạch. Các nhà khoa học vẫn đang tiếp tục nghiên cứu về tất cả những lợi ích của folic acid.
Nguồn:
http://www.marchofdimes.org/pregnancy/take-folic-acid-before-youre-pregnant.aspx
Take folic acid before you’re pregnant, March Of Dimes
- Nhiễm Virus là chủ yếu: Hầu hết các trường hợp viêm họng cấp ở người lớn và trẻ em do virus gây ra (Adenovirus, Rhinovirus, Influenza, Epstein-Barr Virus...).
- Tỷ lệ nhiễm GAS: Liên cầu khuẩn nhóm A (Streptococcus pyogenes - GAS) là nguyên nhân gây viêm họng do vi khuẩn phổ biến nhất. GAS chiếm khoảng 20% – 30% các trường hợp viêm họng ở trẻ em từ 5 đến 15 tuổi, và 5% – 15% ở người lớn.
Theo IDSA 2026: Mặc dù có hiệu quả đối với nhiễm ESBL-E, nhóm chuyên gia đề xuất ưu tiên dành aztreonam-avibactam, ceftazidime-avibactam, meropenem-vaborbactam, imipenem-relebactam, ceftolozane-tazobactam và cefiderocol để điều trị nhiễm do các vi khuẩn biểu hiện kháng carbapenem.
Theo IDSA 2026: Nếu cefepime được khởi trị kinh nghiệm cho uUTI do vi khuẩn sau đó xác định là ESBL-E và người bệnh cải thiện lâm sàng, không cần thay đổi hay kéo dài liệu trình kháng sinh. Nhóm chuyên gia đề xuất tránh cefepime trong điều trị cUTI hoặc nhiễm ngoài đường tiết niệu do ESBL-E, ngay cả khi đã chứng minh nhạy cảm với cefepime.
Theo IDSA 2026: Nếu piperacillin-tazobactam được khởi trị kinh nghiệm cho uUTI do một vi khuẩn sau đó xác định là ESBL-E và người bệnh cải thiện lâm sàng, không cần đổi thuốc cũng như không cần kéo dài thời gian điều trị. Nhóm chuyên gia đề xuất piperacillin-tazobactam là lựa chọn thay thế cho cUTI do ESBL-E ở người bệnh không nguy kịch và không kèm nhiễm khuẩn huyết. Ngược lại, không khuyến nghị piperacillin-tazobactam để điều trị nhiễm ESBL-E ngoài đường tiết niệu, ngay cả khi đã chứng minh nhạy cảm in vitro với piperacillin-tazobactam.
Theo IDSA 2026: Ertapenem, imipenem và meropenem là các thuốc ưu tiên điều trị nhiễm ESBL-E ngoài đường tiết niệu. Imipenem hoặc meropenem được ưu tiên ở người bệnh nguy kịch hoặc giảm albumin máu. Cefepime-enmetazobactam là lựa chọn thay thế cho các nhiễm ESBL-E ngoài đường tiết niệu. Khi đã đạt đáp ứng lâm sàng phù hợp, có thể cân nhắc chuyển sang ciprofloxacin, levofloxacin hoặc TMP-SMX đường uống, với điều kiện đã chứng minh nhạy cảm in vitro.
Enterobacterales sinh β-lactamase phổ rộng (ESBL-E) là nhóm vi khuẩn có khả năng bất hoạt phần lớn penicillin, cephalosporin và aztreonam. Các chủng ESBL-E vẫn còn nhạy cảm với carbapenem, nhưng thường đồng mang thêm gen hoặc đột biến làm mở rộng phổ kháng đối với nhiều nhóm kháng sinh không phải β-lactam. ESBL gặp phổ biến nhất ở Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae và Klebsiella oxytoca.
